Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki...

Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki...

Çevreye zarar veren belli kriterleri sağlayan araçların trafikten çekilmesi için devlet tarafından sağlanan vergi avantajına hurda teşviki deniyor. Teşvik yasalaşıp hayata geçirilirse hangi araçlar bu kapsama alınacak? İkinci el araç piyasası ve sıfır otomobil pazarı bu değişiklikten nasıl etkilenecek?  Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... İMAS Derneği Başkanı ve MASFED Genel Bşk. Yrd. Hayrettin Temel, Tgrthaber Ekonomi Editörü Bengü Sarıkuş'un sorularını cevapladı.

Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Hayrettin Temel: Hurda teşviki, eski araçların trafikten çekilerek hurdaya ayrılması karşılığında araç sahibine çeşitli vergi avantajları sunulması olarak açıklanabilir. Türkiye'de bu uygulama bazı dönemlerde gündeme geliyor ve dönemin ihtiyacına göre şekilleniyor. Uygulamadaki temel amaç çevreye daha fazla zarar veren eski araçların trafikten çekilmesiyle ortalama araç yaşını düşürmek, trafik güvenliğini artırmak, enerji tasarrufuyla yeşil dönüşüme destek vermek.

Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Gündemde olan ve yasalaşma ihtimali konuşulan yeni hurda teşviki düzenlemesinde, hurda aracın 2000 model ve daha yaşlı olması, hurdaya ayrılacak araç için en az 10 yıl sahip olma şartı, teşvikten yararlanılacak araçların mutlaka yerli üretim olması ve satın alınan aracın belirlenen süre boyunca satılmaması durumu aranmaktadır. Ayrıca şunu belirtmek önemli; düzenlemenin Meclis’te olduğunu, yasalaşmasının henüz kesin olmadığını ve maddelerin de süreç içerisinde ihtiyaca ve karara göre değişebileceğini vurgulayabiliriz.

Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Türkiye’de trafikteki araç parkının yaş ortalaması bugün ne durumda ve bu tablo hurda teşviki ihtiyacını gerçekten doğruluyor mu? Hayrettin Temel: Türkiye’de bugün itibarıyla ortalama araç yaşı yaklaşık 14,5 olarak ölçülmektedir. Bu araçların önemli bir kısmının 20 yaş ve üzeri araçlardan oluştuğunu görüyoruz. Tabloya bakılarak hurda teşvikinin amacına uygun ve doğru uygulanması durumunda hem araç parkının gençleşmesi hem de çevresel ve yapısal iyileşmeler açısından faydalı olacağını düşünüyoruz. #6 Foto -

Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Hurda teşviki yürürlüğe girerse sıfır araç satışlarında nasıl bir değişim bekliyorsunuz? Hayrettin Temel: Teşvikin yalnızca yerli üretim araçları kapsayacak şekilde planlanması yaklaşık 10 civarında modeli doğrudan ilgilendirmektedir. Uygulamanın hayata geçmesi halinde, bu kapsamdaki modellerde satış sayıları yükselebilir. Dolayısıyla genel satış adetlerini de olumlu etkileyecektir. Ancak hurda teşviki talebine bağlı olarak gelişen artışın dönemsel olacağını ve bu talep doyunca yeniden azalacağını söylemek mümkün.7 Foto - Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Hurda teşviki ikinci el piyasasında fiyatları düşürür mü, yoksa arz daralması nedeniyle fiyatları daha da yukarı çeker mi? Hayrettin Temel: Hurda teşviki, tanımı gereği genel tüketici kitlesini değil, elinde hurda kapsamına giren aracı bulunan tüketicileri ilgilendiren bir uygulama. Bu nedenle sıfır araç genel liste fiyatları üzerinde doğrudan yukarı veya aşağı yönlü güçlü bir etkisi olmasını beklemiyoruz. Bu sebeple ikinci elde de fiyatları doğrudan etkilemeyecektir. Ancak oluşabilecek psikolojik etkiler bu noktada fiyatlara etki edebilir.

8 Foto - Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Teşvikin oluşturduğu indirim algısı ve talebin belirli modellere yönelmesi, mevcut rekabet ortamında bazı markaları kampanya ve fiyat avantajları sunmaya yönlendirebilir. Bu senaryo yaşandığı taktirde ikinci elde de fiyatlar bir miktar etkilenebilir ancak çok büyük farklar olmayacaktır. Öte yandan elbette burada dönemin ekonomik koşulları ve piyasa dinamikleri belirleyici bir diğer ana faktör. 9 Foto - Eski arabası olan vatandaşların merakla beklediği haberi verdi: Hurda teşviki... Hurda teşviki otomotiv piyasasını besler mi yoksa olumsuz mu etkiler? Hayrettin Temel: Otomotiv piyasası, 2025 yılı itibarıyla hem sıfır hem ikinci el kanadında satış adetleri açısından oldukça güçlü bir seyir izledi. Her iki alanda da satış adetleri anlamında rekor seviyelere ulaşıldı. Bu nedenle olası bir hurda teşvikini daha çok pazarın büyümesini destekleyici, yapısal bir katkı olarak değerlendirmek daha doğru olur. Kanunlaşması halinde tüketici tarafında kısa süreli bir bekleme refleksi oluşabilir ancak bu etkinin geçici olacağını ve piyasanın kısa sürede mevcut dengesini yeniden yakalayacağını öngörüyoruz. Genel fiyatlar açısından ise olumsuz bir sonuç beklemiyoruz.

Hurda araç teşviki ne zaman çıkacak? Eski otomobil sahiplerinin merak ettiği tarih belli oldu. ÖTV indirimi dahil birçok avantajı kapsayan düzenleme için çok kısa bir süre kaldı.

Türkiye’de yollardaki araç yaş ortalamasını düşürmek ve karbon salınımını azaltmak amacıyla hazırlanan "Hurda Teşvik Yasası", 2026 yılıyla birlikte tekrar en önemli gündem maddesi haline geldi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte, eski aracını hurdaya ayıran vatandaşlar, yeni araç alımlarında ciddi bir Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) avantajından yararlanabilecek.

TESK BAŞKANI PALANDÖKEN: "EKONOMİ İÇİN ŞART"

Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, en son 2018 yılında uygulanan teşvikin yaklaşık 7,7 milyon aracı kapsadığını hatırlatarak, yasanın acilen yeniden çıkarılması gerektiğini vurguladı. Palandöken, "İnsanlar daha az yakıt tüketen, güvenli ve konforlu araçlara bindiğinde bu durum enflasyonu artıran bir unsur olmaktan çıkacaktır. Hurdalıkta bekleyen araçların ekonomiye kazandırılması hem ithalatı azaltacak hem de milli serveti koruyacaktır," dedi.

3 ÇOCUKLU AİLELERE ÖZEL: "İLK ARABAM YERLİ OTOMOBİL"

TEŞVİKTEN YARARLANMA ŞARTLARI NELER OLACAK?

Düzenleme kapsamında vatandaşların uyması gereken temel kriterler iki ana başlıkta toplanıyor:

1. Hurdaya Ayrılacak Araca İlişkin Şartlar

• Yaş Sınırı: Teşvikten yararlanabilmek için aracın ilk tescil tarihinden itibaren en az 26 yaşında olması bekleniyor.

• Tescil Şartı: Aracın, yasa yürürlüğe girmeden önce trafik siciline kayıtlı olması zorunlu olacak.

• Resmi Belge: Aracın, Makine ve Kimya Endüstrisi (MKE) veya yetkili tescil birimlerine teslim edilerek "Hurda Belgesi" alınması gerekecek.

• Araç Cinsi: Düzenleme öncelikli olarak binek otomobilleri ve hafif ticari araçları kapsayacak.

2. Yeni Alınacak Araca İlişkin Şartlar

• ÖTV İndirimi: Teşvik, yeni alınacak aracın ÖTV matrahı üzerinden uygulanacak. İndirim miktarının (10.000 TL - 20.000 TL bandında veya oran bazlı) yasal düzenleme ile netleşmesi bekleniyor.

• Cins Uyumu: Genellikle hurdaya ayrılan araç ile yeni alınan aracın aynı sınıfta (örneğin binek yerine binek) olması şartı aranacak.

• Motor Hacmi Sınırı: Çevreci yaklaşım gereği, yeni alınacak aracın motor silindir hacminde belirli bir üst sınır (örneğin 1.6 litre) olması öngörülüyor.

KULİS BİLGİSİ: OCAK AYINDA MECLİS’E GELEBİLİR!

Kamuoyunda düzenlemenin yıl sonuna kadar Resmi Gazete’de yayımlanması beklense de süreç 2026 başına sarkmıştı. Ankara kulislerinden sızan bilgilere göre; ekonomi yönetiminin üzerinde çalıştığı kapsamlı hurda teşviki ve yerli araç destek paketinin, Ocak ayı içerisinde tekrar Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulması planlanıyor. Eğer bu takvim işlerse, Şubat ayı itibarıyla yaşlı araçların yollardan çekilmesi ve bayilerde "teşvikli satışların" başlaması bekleniyor.